فرد یا برنامه؟
-اوره (رفیق به بلوچی) شما به کی رای می دین؟…
-ملا صاحب ما به کی رای بدیم؟…
– سردار کلاغقلیخان شما میگین ما به کی رای بدیم بهتره؟…
این گفتهها برای مردم ما بخصوص در انتخابات محلی بسیار آشنا هستند. خلاصهی همه این گفتگوها این است که مخاطب از کسی مشورت می خواهد که در انتخابات به «چه کسی» رای دهد. راستی چرا ما هنوز به دنبال افراد هستیم تا برنامه؟
معایب فردگزینی
- نفی سیستم:وقتی شما در یک انتخاب به جای گزینش برنامهها به فرد رای می دهید عملا انتخابتان نافی کار سیستماتیک است. چون برای پیشبرد امور یک جامعه باید حتما برنامه مدون سیستماتیک داشت نه صرفا نیرو اجرایی.
- برد کوتاه اهداف: وقتی فرد جایگزین برنامه در معیار گزینش می شود معمولا اهداف بسیار خرد با برد کوتاه تاثیرگذاری مدنظر قرار می گیرد. فرد منتخب برای آنکه هواداران را راضی نگهدارد باید اکثر وقت خود را برای امور غیرضروری یا حتی شخصی آنها صرف کند بجای آنکه اهداف سودمندی برای جامعه طرحریزی و اجرا کند.
- سردرگمی: شما به عنوان انتخاب کننده و فردی که او را برمیگزینید به دلایلی غیر عقلانی یک هدف را که همان برنده شده فرد مورد نظر است را مدنظر قرار دادهاید، حال پس از مدتی خیل عظیم درخواستها از یک طرف و منتخبی که می خواهد همه طیفها را راضی نگهدارد از طرفی دیگر نمی دانند چه کنند؟ چه کاری را اول و چه را آخر انجام دهند. یا اصلا چه کاری را انجام ندهند! این سردرگمی به خاطر این است که هرکس از ظن خود یار منتخب می شود و از وی چون رای داده است توقعاتی دارد.
- نبود معیار درست ارزیابی: شما وقتی به سفارش دیگر رای میدهید تنها یک شاخصه برای این انتخاب برای خودتان معیار قرار دادهاید و آن همان حرف دیگران است. پس وقتی بخواهید فرد (افراد) منتخب خود را مورد ارزیابی قرار دهید هیچ معیاری برای این کار در دست ندارید. پس باید برای ارزیابی بار دیگر به حرف دیگران مراجعه کنید. خوب نتیجه معلوم است کاملا مغشوش!
- یک سویه بودن ارتباط: وقتی شما فردی را انتخاب می کنید تا زمانی که بر کرسی مقام جلوس کند، سعی دارد جهت جذب آرای شما به سمتتان بیاید، اما بعد از انتخاب این راه یک سویه و پر از سنگلاخ خواهد بود. چرا؟ چون حالا او باید برای صدها فرد یا جمع تامین منفعت کند. او هیچگاه برای هماندیشی به سمت شما نخواهد آمد چون او برنامهای برای پیشبرد ندارد که نیاز به همفکری باشد. پس شما به او برای گوشزد کردن خواستههایتان (امتیاز نانوایی، راه روستایتان و…) باید همیشه مراجعه کنید.
معایب این کار آنقدر زیاد است که از حوصله این نوشتار خارج می باشد.
حال روی سخنم با کسانی است که دوست دارند با شیوهی فرد-محوری به جایگاه انتخابی برسند: این راه که می روید رو به ترکستان است. اولین نتیجه محتمل آن برای شما تبدیل شدنتان به یک فرد منفور است. باور ندارید به نظرات عمومی جامعه همین دور و بر خودتان دربارهی منتخبین محلی خود خوب گوش دهید. در اکثر موارد مردم آنها را منعفت طلب میدانند. البته بودهاند کسانی که به خاطر داشتن ذکاوت و خلاقیت فردی اگر چه با اقبال انتخاب فردی پیروز شدند ولی سریع راه برنامهریزی را پیش گرفتند که تعداد آنها بسیار کم است.
بعدها درباره برنامهها، شیوهی تدوین و اجرا آنها بیشتر خواهم نوشت. فعلا یاهو!
